Lichtende Nachtwolken

Gedurende de maanden mei, juni en juli zijn er na middernacht aan een “heldere” hemel soms wolken te zien met een zilverachtige glans. Deze wolkenslierten met een fraaie vezelachtige structuur worden lichtende nachtwolken genoemd.

Ze zijn vrij zeldzaam en komen onregelmatig voor. Soms zijn enkele keren per maand te zien, maar meestal gaat de zomer voorbij zonder dat ze worden waargenomen. Lichtende nachtwolken komen voor op een hoogte van ongeveer 80 kilometer. Dit is veel hoger dan de ‘normale’ bewolking die een hoogte van maximaal 20 kilometer kan bereiken. Na zonsondergang weerkaatsen die hoge wolken nog een tijd zonlicht. De gewone wolken steken daar donker tegen af en kleuren na zonsondergang rood en vervolgens donkergrijs. De lichtende nachtwolken blijven wit, geel-oranje of lichtblauw! Sterren blijven zelfs door deze bewolking zichtbaar. Het ontstaan van deze prachtige nachtwolken hangt samen met microscopisch kleine deeltjes in de bovenste lagen van de atmosfeer die daar soms in grote getalen aanwezig zijn. De deeltjes alleen zijn niet voldoende, er is ook waterdamp nodig en een zeer lage temperatuur ergens tussen de -90°C en de -145°C. Op de deeltjes zet zich dan een laagje ijs af wat het zonlicht naar de aarde kan terugkaatsen.

Wie de lichtende nachtwolken een tijd lang observeert ziet dat de vormen snel veranderen. Op de hoogte waar deze wolken zich ophouden komen zeer sterke luchtstromingen voor. Windsnelheden van 600 km/h zijn niet ongewoon! De wolken krijgen hierdoor een bijzonder turbulent aanzien en de karakteristieke golven en ribbels verdwijnen weer even snel als ze gekomen zijn.