Nevels
Nevels zijn grote wolken interstellair gas. Nevels vind je in zowel de ‘kraamkamers’ als ‘graftomben’ van sterren. In de functie van kraamkamer zijn nevels enorme gaswolken die onder andere uit waterstof bestaan. Waterstof is de brandstof van de nieuwe, jonge sterren. Als graftombe bestaan de nevels uit iets zwaardere elementen, zoals zuurstof en koolstof. Er zijn verschillende soorten nevels, namelijk reflectienevels, emissienevels, planetaire nevels, supernovarestanten en absorptienevels.
Reflectienevels
Reflectienevels hebben hun zichtbaarheid te danken aan een nabije ster. Omdat deze ster door het gas heen ‘schijnt’, is het gas van de nevel waarneembaar.
Emissienevels
Emissienevels hebben, net als reflectienevels, hun zichtbaarheid te danken aan nabije sterren. Dankzij de energie van deze sterren ioniseert (ioniseren is het in hogere staat van energie brengen van materie) de omliggende gaswolk. Omdat de atomen in de gaswolk zoveel energie hebben gaan ze licht uitzenden, een verschijnsel dat we emissie noemen.
Absorptienevels
Een absorptienevel is een donkere gaswolk die al het doorgaande licht blokkeert (absorbeert). De rede dat we maar een klein deel van deze donkere wolken kunnen zien, is dat zij alleen zichtbaar zijn als ze een gedeelte van een grote lichtbron blokkeren. Zo is de zogenaamde ‘kolenzaknevel’ alleen zichtbaar dankzij de achterliggende melkwegband, die hij deels onzichtbaar maakt. Donkere stofwolken zijn tevens de reden dat we geen duidelijk beeld hebben van het centrum van de melkweg.
Het ontstaan van de planetaire nevels en supernova-restanten wordt uitgelegd in het hoofdstuk sterren.
- Aardbeving
- Aarde
- Adastea (Jupitermaan)
- Altocumulus
- Altostratus
- Amalthea (Jupitermaan)
- Ananke (Jupitermaan)
- Andromedastelsel
- Andromedastelsel
- Apollo-programma
- Ariel (Uranusmaan)
- Asteroïden
- Astrologie
- Astronaut
- Astronomie
- Astronomische eenheid
- Atlas (Saturnusmaan)
- Atmosfeer
- Barometer
- Beaufort, de schaal van
- Belinda (Uranusmaan)
- Betelgeuze
- Bianca (Uranusmaan)
- Blauwe lucht
- Bliksem
- Bolvormige sterrenhoop
- Brahe, Tycho
- Braun, Werner von
- Broeikaseffect
- Caliban (Uranusmaan)
- Callisto (Jupitermaan)
- Calypso (Saturnusmaan)
- Cape Canaveral
- Carme (Jupitermaan)
- Celsius, Anders
- Charon (Plutomaan)
- Cirrocumulus
- Cirrus
- Copernicus, Nicolaus
- Cordelis (Uranusmaan)
- Cressida (Uranusmaan)
- Cumulonimbus Incus
- Dauw
- Deimos (Marsmaan)
- Despina (Neptunusmaan)
- Dione (Saturnusmaan)
- Dooi
- Dubbele sterrenhoop in Perseus
- Einstein, Albert
- Elara (Jupitermaan)
- El Niño
- Enceladus (Saturnusmaan)
- Epimetheus (Saturnusmaan)
- Eris
- ESA
- Europa (Jupitermaan)
- Fahrenheit, Gabriel
- Gagarin, Joeri Aleksejevitsj
- Galatea (Neptunusmaan)
- Galilei, Galileo
- Ganymedes (Jupitermaan)
- Gemini
- Geminiden
- Gevoelstemperatuur
- Glenn, John
- Gyroscoop
- Hagel
- Halo
- Hawking, Stephen (8 januari 1942 – 14 maart 2018)
- Helene (Saturnusmaan)
- Hertzsprung Russeldiagram
- Himalia (Jupitermaan)
- Hogedruk gebied
- Hoogste luchtdruk ooit
- Hubble, Edwin Powell
- Hubble Space Telescope
- Huygens, Christiaan
- Hygrometer
- Hyperion (Saturnusmaan)
- Iapetus (Saturnusmaan)
- IJzel
- International Space Station
- Io (Jupitermaan)
- James Webb Space Telescope
- Janus (Saturnusmaan)
- Juliet (Uranusmaan)
- Jupiter
- Kelvin
- Kepler, Johannes
- Kometen
- Kosmonaut
- Kruiend IJs
- Kuiper Belt
- Kuipers, André
- Lagedruk gebied
- Larissa (Neptunusmaan)
- Lawine
- Leda (Jupitermaan)
- Lenticularis
- Lichtende Nachtwolken
- Lichtjaar
- Lichtsnelheid
- Maan
- Maanauto
- Maansverduistering
- Maartse buien
- Maksutov-Cassegrain
- Mars
- Melkwegstelsel
- Mercurius
- Mercury
- Messier catalogus
- Meteoren
- Meteorenregen
- Metis (Jupitermaan)
- Michael Collins
- Mimas (Saturnusmaan)
- MIR
- Miranda (Uranusmaan)
- Mist
- Motregen
- Naiad (Neptunusmaan)
- NASA
- Natuurijs
- Neptunus
- Nereïde (Neptunusmaan)
- Neutronenster
- Nevels
- Newton, Isaac
- Nimbostratus
- Oberon (Uranusmaan)
- Ockels, Wubbo
- Oerknal of Big Bang
- Onweer
- Oort, Jan Hendrik
- Ophelia (Uranusmaan)
- Orionnevel
- Orkaan
- Ozongat
- Pandora (Saturnusmaan)
- Pan (Saturnusmaan)
- Parelmoerwolken
- Parhelion
- Parsec
- Pasiphae (Jupitermaan)
- Perseïden
- Phobos (Marsmaan)
- Phoebe (Saturnusmaan)
- Phoenix
- Planetaire nevel
- Planetoïde
- Pluto
- Poollicht
- Portia (Uranusmaan)
- Precessie
- Prometheus (Saturnusmaan)
- Prospero (Uranusmaan)
- Proteus (Neptunusmaan)
- Proton raket
- Protuberans (Zonnevlam)
- Puck (Uranusmaan)
- Pulsar
- Quasar
- Reflector
- Refractor
- Regen
- Regenboog
- Regencyclus
- Regenmeter
- Rhea (Saturnusmaan)
- Rosalind (Uranusmaan)
- Ruimtevaarder
- Saljoet
- Satelliet
- Saturnus
- Schijngestalten
- Schmidt-Cassegrain
- Schrikkeldag
- Setebos (Uranusmaan)
- Sinope (Jupitermaan)
- Sirius
- Skylab
- Sneeuw
- Sojoez
- Space Shuttle
- Spitzer Space Telescope
- Spoetnik
- Stephano (Uranusmaan)
- Sterren
- Sterrenbeelden
- Sterrennamen
- Stofhoos
- Storm
- Straalstroom
- Supernova
- Sycorax (Uranusmaan)
- Taikonaut
- Telesto (Saturnusmaan)
- Tereshkova, Valentina
- Tethys (Saturnusmaan)
- Thalassa (Neptunusmaan)
- Thebe (Jupitermaan)
- Thermometer
- Thermoscoop
- Titania (Uranusmaan)
- Titan (Saturnusmaan)
- Titulaer, Chriet (9 mei 1943 – 23 april 2017)
- TMT Telescoop
- Tornado
- Trinculo (Uranusmaan)
- Triton (Neptunusmaan)
- Ulysses
- Umbriel (Uranusmaan)
- Uranus
- Vallende sterren
- Venus
- Vorst
- Voyager
- Vulkaanuitbarsting
- Waterhoos
- Weerhut
- Weerradar
- Wervelwind
- Windchill
- Wind en kou
- Windhoos
- Wolken
- Xena
- Xenonlamp
- Yuhangyuan
- Zeiss, Carl
- Zon
- Zonnestelsel
- Zonnevlam
- Zonnevlekken
- Zonnewind
- Zonsverduistering
- Zwarte Gaten
